WYTYCZNE OECD W SEKTORZE TEKSTYLNO-ODZIEŻOWYM I OBUWNICZYM

W dniu 29 czerwca w Ministerstwie Inwestycji i Rozwoju odbyła się konferencja pn. „Odpowiedzialny biznes – Odpowiedzialny rozwój. Należyta staranność w łańcuchach dostaw. Standardy i praktyka”, skierowana do branży tekstylno-odzieżowej i obuwniczej.  Wydarzenie uświetnił swą obecnością Minister Inwestycji i Rozwoju – p. Jerzy Kwieciński. Oprócz pracowników administracji rządowej na sali obecni byli przedstawiciele biznesu, organizacji branżowych, fundacji, jednostek naukowo – badawczych oraz uczelni wyższych.

Gościem zagranicznym i jednocześnie jednym z prelegentów była p. Dorothy Lovell – analityk ds. polityk w zakresie tekstyliów i odzieży z Wydziału Odpowiedzialnego Prowadzenia Biznesu OECD.

W pierwszej części spotkania przedstawiono wnioski z realizacji Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju. Celem powstałego dokumentu jest trwały wzrost gospodarczy oparty na innowacyjnych firmach oraz działania zmierzające do pomnażania polskiego kapitału. W ramach Strategii wdrożono dotychczas ponad 180 projektów gospodarczych, społecznych i inwestycyjnych, przynoszących efekty m.in. w postaci poprawy otoczenia prawnego firm i wsparcia przedsiębiorczości (zwiększenie wysokości ulgi podatkowej na działalność gospodarczą, rozwój start-upów, ograniczenie przepisów, zwiększenie konkurencyjności polskiej gospodarki). Projekty wdrażane w obszarze spójność społeczna przyczyniają się natomiast do poprawy warunków bytowych polskich rodzin (w tym podniesienia poziomu życia osób starszych).

Wybrane osiągnięcia realizacji SOR w obszarze:

  1. Reindustrializacja
  • prace nad dokumentem Strategia Produktywności
  • prace nad Polską Platformą „Przemysłu 4.0”
  • realizacja projektów flagowych
  1. Rozwój innowacyjnych firm
  • Rada ds. Innowacyjności
  • druga ustawa o innowacyjności
  • Kontynuacja Programu Start in Poland
  • Program Dobry Pomysł
  1. Małe i Średnie Przedsiębiorstwa
  • pakiet 100 zmian dla firm
  • Konstytucja Biznesu
  • utworzenie Centrum Rozwoju MŚP
  • powołanie Pełnomocnika Rządu ds. MŚP
  1. Kapitał dla Rozwoju
  • Polski Fundusz Rozwoju
  • Polska Strefa Inwestycji
  • reforma zarządzania mieniem państwowym
  • Polityka Rządu w zakresie rozwoju PPP
  1. Spójność Społeczna
  • Program Rodzina 500 plus
  • Narodowy Program Mieszkaniowy i pakiet Mieszkanie Plus
  • Program Dostępność Plus
  • projekt Zdrowa mama
  • Program Leki 75+
  1. Rozwój zrównoważony terytorialnie
  • Pakiet dla średnich miast
  • Program dla Śląska – kompleksowy zestaw działań inwestycyjnych i miękkich o wartości 40 mld zł
  • projekt Partnerska Inicjatywa Miast
  • założenia Paktu dla obszarów wiejskich
  • projekt Infrastruktura dla rozwoju obszarów wiejskich

Kolejne panele poświęcone były przedstawionym w dniu 8 lutego 2017 r. przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) Wytycznym dotyczącym należytej staranności w odpowiedzialnych łańcuchach dostaw w sektorze tekstylno-odzieżowym i obuwniczym (the OECD Due Diligence Guidance for Responsible Supply Chains in the Garment and Footwear Sector). Celem Wytycznych OECD jest dostarczenie przedsiębiorstwom sektora tekstylno-odzieżowego i obuwniczego narzędzi do identyfikacji potencjalnych negatywnych skutków ich działalności związanych z poszanowaniem praw człowieka, wdrażaniem odpowiednich standardów bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony środowiska oraz przeciwdziałania korupcji. Wytyczne wprowadzają też definicję pojęcia należytej staranności (due diligence) sformułowaną zgodnie z Wytycznymi OECD dla przedsiębiorstw wielonarodowych oraz Wytycznymi ONZ dotyczącymi biznesu i praw człowieka.

Jak potwierdzają badania, sektor tekstylno-odzieżowy i obuwniczy zużywa najwięcej (po rolnictwie) wody, uwalnia do środowiska toksyczne związki chemiczne i jest znaczącym źródłem emisji dwutlenku węgla do atmosfery. Przedsiębiorstwa tego sektora mają potencjał generowania wzrostu, zatrudnienia i rozwijania kwalifikacji poprzez własną działalność oraz politykę zaopatrzeniową obsługiwaną przez długi i skomplikowany łańcuch dostaw. W skali globalnej w sektorze zatrudnienie znajdują miliony nisko wykwalifikowanych pracowników, wśród których znaczną cześć stanowią kobiety.

Jak pokazują dane GUS, w Polsce działalność w przemyśle skórzanym prowadzi obecnie 5,8 tys. firm, zatrudniających ogółem 24 tys. pracowników.

Dla porównania, w polskiej branży tekstylno-odzieżowej zatrudnionych jest 47 tys. osób.

Wytyczne OECD dla przedsiębiorstw wielonarodowych skupione są wokół następujących zagadnień:

  1. Koncepcja i zasady
  2. Polityka ogólna
  3. Ujawnianie informacji
  4. Prawa człowieka
  5. Zatrudnienie i stosunki pracownicze
  6. Środowisko
  7. Zwalczanie korupcji, namawiania do korupcji i wymuszenia
  8. Interesy konsumenta
  9. Nauka i technologia
  10. Konkurencja
  11. Opodatkowanie

Wytyczne OECD dotyczące należytej staranności wdrażane są obecnie w 48 krajach (35 członków OECD oraz 13 państw niezrzeszonych w OECD: Argentyna, Brazylia, Egipt, Jordania, Kazachstan, Kolumbia, Kostaryka, Litwa, Maroko, Peru, Rumunia, Tunezja i Ukraina). Popierane są przez grupę doradczą składającą się z przedstawicieli rządów, biznesu, związków oraz społeczeństwa obywatelskiego. Uwzględniają oczekiwania Wytycznych ONZ dot. biznesu i praw człowieka (UNGPs).

Grupę docelową stanowią wszystkie firmy w tekstylno-odzieżowo-obuwniczym łańcuchu dostaw (detaliści, marki, producenci, wytwórcy tekstyliów, handlarze towarów globalnych, producenci na wczesnym etapie produkcji surowców, producenci surowców, itp.). Wytyczne istotne są również dla inicjatyw partnerskich mających na celu wspieranie firm we wdrażaniu należytej staranności. Obejmowany zakres ryzyka odnosi się do pojęć tj. praca, dzieci, BHP, molestowanie seksualne, związki zawodowe, płace, praca przymusowa, odpowiedzialne pozyskiwanie, niebezpieczne chemikalia, czas pracy, korupcja, woda, emisja gazów cieplarnianych). Charakter i zakres należytej staranności dopasowany jest do wielkości firmy i klientów, kontekstu dotkliwości negatywnych wpływów, itp.

Przedsiębiorstwa powinny przeprowadzić analizę ryzyka oraz unikać wywoływania lub przyczyniania się do wystąpienia niekorzystnych skutków w kwestiach objętych niniejszymi Wytycznymi poprzez działania własne oraz podejmować stosowne kroki w przypadku ich wystąpienia.

Warto zaznaczyć, iż w sierpniu 2017 r. z inicjatywy Ministerstwa Rozwoju zostało zawiązane partnerstwo na rzecz tłumaczenia na język polski Wytycznych OECD dotyczących należytej staranności w odpowiedzialnych łańcuchach dostaw w sektorze tekstylno-odzieżowym i skórzanym.

W skład wspomnianego partnerstwa weszły następujące podmioty:

  1. Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju
  2. Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii
  3. CCC S.A.
  4. Carrefour Polska
  5. Polontex S.A.
  6. Vistula Group S.A.
  7. Federacja NSZZ Przemysłu Lekkiego
  8. Izba Bawełny w Gdyni
  9. PIOT Związek Pracodawców Przemysłu Odzieżowego i Tekstylnego
  10. Instytut Przemysłu Skórzanego
  11. Forum Odpowiedzialnego Biznesu
  12. Fundacja La Strada przeciwko Handlowi Ludźmi i Niewolnictwu
  13. Fundacja Kupuj Odpowiedzialnie,
  14. Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu

Efekt ich prac w postaci polskiej wersji językowej Wytycznych jest już dostępny na stronie internetowej Ministerstwa:

https://www.miir.gov.pl/strony/zadania/wsparcie-przedsiebiorczosci/spoleczna-odpowiedzialnosc-przedsiebiorstw-csr/wydarzenia/

Kluczową rolę w kontekście wparcia administracji publicznej w upowszechnianiu Wytycznych odgrywać mogą stowarzyszenia branżowe i organizacje społeczne. Podczas konferencji paneliści dzielili się swoimi spostrzeżeniami w zakresie świadczenia pomocy przedsiębiorcom i konsumentom w zrozumieniu i wdrażaniu przedmiotowego dokumentu w praktyce.

Warto podkreślić, że w ramach omawianego przedsięwzięcia regularnie organizowane są także Fora nt. należytej staranności w sektorze tekstylno-odzieżowym, których zadaniem jest ocena postępu wdrażania wspomnianego narzędzia w wymiarze globalnym, reagowanie na pojawiające się ryzyka w sektorze oraz dzielenie się doświadczeniami na poszczególnych etapach wdrażania.

Najbliższe Forum odbędzie się w dniach 12-15 lutego 2019 r.  Ubiegłoroczna edycja zgromadziła 350 uczestników z 40 państw. Tematy poruszanych sesji koncentrowały się m.in. wokół: wykrywalności w łańcuchach dostaw sektora skórzanego, polityki zakupowej, umów komercyjnych, należytej staranności dla MŚP, roli instytucji finansowych, zaangażowania pracowników czy blockchain dla należytej staranności

W styczniu 2018 r. Chińska Rada Tekstyliów i Odzieży (CNTAC) wraz z OECD podpisały porozumienie (Memorandum of Understanding) ustalające zaangażowanie się we wzmacnianiu współpracy w zakresie promocji odpowiedzialnego prowadzenia biznesu    w globalnych łańcuchach dostaw w sektorze tekstylno-odzieżowym i obuwniczym.

W ramach powyższego porozumienia zrealizowane zostaną: przetłumaczenie wytycznych OECD na język chiński, doradzanie w przygotowaniu i implementacji chińskiej wersji wytycznych oraz warsztaty wdrażające.

OECD przeprowadzi ocenę kluczowych inicjatyw sektorowych wraz z ich dostosowaniem do Wytycznych tekstylnych. Ocena podkreśli obszary spójności oraz luki i rekomendacje. W dalszej części poprowadzony zostanie konstruktywny dialog z ekspertami i interesariuszami nt. wypełnienia zidentyfikowanych luk. Do pojedynczych firm lub inicjatyw skierowane zostanie narzędzie online, zaprojektowane przy współpracy z potencjalnymi użytkownikami końcowymi – w tym przemysł – z UE, OECD oraz krajów produkujących odzież i obuwie.

OECD przeprowadzi ponadto badania w celu zrozumienia praktyk organizacyjnych stosowanych przez MŚP.

Badania realizowane będą w następujących etapach:

  1. Wstępne badania MŚP (desktop research, skupienie na państwach OECD)
  2. Zbiór danych (ankieta online, wywiady telefoniczne, dyskusje w grupach fokusowych)
  3. Analiza danych
  4. Publikacja raportu (wnioski i rekomendacje)
Reklamy

BREXIT

REALNE ZAGROŻENIE DLA POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW

W dniu 3 września 2018 r. z inicjatywy p. Marcina Ociepy,  Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Przedsiębiorczości i Technologii w Warszawie odbyło się spotkanie ws. możliwych sposobów przygotowania się przez polski biznes na najbardziej realne scenariusze brexit.

W referendum w dniu 23 czerwca 2016 r. Brytyjczycy podjęli decyzję o wystąpieniu z Unii Europejskiej, tym samym rozpoczynając bezprecedensowy proces w historii europejskiej integracji. Uruchomiony przez Zjednoczone Królestwo art. 50 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) przewiduje 2 letni okres, w którym to występujące państwo powinno opuścić unijne struktury. Wspomniany 2-letni okres niedługo dobiegnie końca.

Proces wystąpienia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej budzi wiele wątpliwości oraz niewiadomych nie tylko odnośnie planowanego wystąpienia, ale i przyszłych relacji mających połączyć Wielką Brytanię z europejskim kontynentem. Kwestia uregulowania wzajemnych relacji handlowych UE i Wielkiej Brytanii po wystąpieniu tego kraju z UE ma dla Polski niezwykle istotne znaczenie ze względu na silne powiązania gospodarcze pomiędzy polską i brytyjską gospodarką. Wielka Brytania jest trzecim najważniejszym rynkiem zbytu dla polskich eksporterów towarów (ok. 6% udziału).

london-1081820_1920

Negocjacje prowadzone są obecnie w 3 koszykach:

1.Umowa wyjścia wraz z okresem przejściowym – ma zapewnić uporządkowane wyjście UK   i dać czas na dostosowanie się do nowej sytuacji. Okres przejściowy miałby obowiązywać od 30 marca 2019 do 31 grudnia 2020 r. i w praktyce oznaczać zachowanie statusu quo dla przedsiębiorców,

2.Specjalne rozwiązania dla Irlandii Północnej (uniknięcie powrotu granicy),

3.Ogólne rozmowy dot. ram przyszłych relacji – szczegółowe negocjacje dopiero po 29.03.2019 r.

Pewność umowy wyjścia i okresu przejściowego możemy uzyskać na krótko przed brexitem tj. 29.03.2019 r.

Brak podpisanej umowy wyjścia – tzw. twardy brexit będzie natomiast równoznaczny      z brakiem okresu przejściowego, co oznacza, że już od 30 marca 2019 r. Wielka Brytania przestanie być związana prawem UE. Z tym dniem przestaną obowiązywać w relacjach z Wielką Brytanią swobody przepływu osób, towarów, kapitału i usług. Wprowadzone zostaną kontrole graniczne pomiędzy UE a UK, jako krajem trzecim. Relacje gospodarcze między Wielką Brytanią a Polską oparte będą na zasadach Światowej Organizacji Handlu (WTO).

Scenariusz no deal będzie się wiązać z następującymi wyzwaniami dla polskiej gospodarki:

Przedsiębiorcy z Polski nie będą już uczestnikami obrotu wewnątrzunijnego, tylko otrzymają status eksportera i importera

– Konieczność dostosowania umów handlowych (INCOTERMS) oraz kredytowych (nowe formy ryzyka)

– Pojawienie się nowych obowiązków informacyjnych dla przedsiębiorstw

Przywrócenie kontroli granicznych stanowi niebezpieczeństwo dla łańcuchów dostaw oraz współpracy produkcyjnej

– Konieczność stosowania się do odmiennych standardów technicznych, norm sanitarnych czy fitosanitarnych, które z czasem będą się coraz bardziej różniły od unijnych

Niższa konkurencyjność polskich towarów na rynku brytyjskim w rezultacie nałożenia ceł

Podwyższone koszty działalności eksportowej z uwagi na konieczność wykorzystywania składów celnych (VAT, akcyza, itd.) lub fizycznych przedstawicielstw do prowadzenia wymiany towarowej

Zwiększona presja konkurencyjna na rynkach perspektywicznych (zwłaszcza azjatyckich i afrykańskich) ze strony przedsiębiorstw brytyjskich, które będą same poszukiwały nowych odbiorców dla swoich towarów i usług

– Ograniczona wzajemna uznawalność kwalifikacji

– Ograniczenie przepływu kapitału

Co czeka przedsiębiorców?

  • Obszar handel towarowy:

– Cła na większość towarów na poziomie stawek obowiązujących dla państw trzecich

– Koszty związane z dostosowaniem do nowych, brytyjskich standardów i norm

– Utrudnienia w eksporcie zwierząt i towarów pochodzenia zwierzęcego w sytuacji wystąpienia chorób zwierząt – w przypadku nieuznawania przez UK regionalizacji

  • Obszar świadczenie usług:

Nieobowiązywanie zasady państwa pochodzenia – świadczenie usługi na podstawie przepisów UK (utrudnienia dla transgranicznego świadczenia usług)

Utrudnienia w delegowaniu pracowników – pozwolenia, ograniczenia czasowe pobytu,

Licencjonowanie transportu (w tym drogowego)

Utrata prawa do kabotażu na terenie Wielkiej Brytanii

– Ograniczenie możliwości transferu danych osobowych do UK

  • Zagadnienia skarbowe i kontrole graniczne:

Kontrole graniczne, celne, fitosanitarne, weterynaryjne itp. – długotrwałe i wnikliwe

Zmiana zasad poboru akcyzy

Zapłata VAT od importu towarów na granicy (co do zasady)

  • Utrudnienia w dostępie do finansowania i w inwestowaniu w UK

 W dniu 26 października 2018 r, po październikowym posiedzeniu Rady Europejskiej, Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii planuje zorganizować spotkanie                    z przedsiębiorcami nt. aktualnego stanu negocjacji/najbardziej realnego scenariusza brexit.

Oprócz tego, MSZ we współpracy z MPiT, MRiRW i MF, przygotowała broszurę informacyjną dla przedsiębiorców. Uruchomiono także skrzynki: brexit@mpit.gov.pl oraz brexit_negocjacje@msz.gov.pl, na które można przesyłać pytania oraz zgłosić potrzebę udziału eksperta w spotkaniu czy konferencji branżowej.